# “Tek Bağdaşla Devriâlem …”

- Bağlantı: https://hasansever.org/2026/02/13/tek-bagdasla-devrialem/
- Yayımlanma: 2026-02-13T07:13:07+01:00
- Yazar: hasever

Jules Verne’in _‘Seksen Günde Devriâlem’_ romanını okuduğumda ortaokul öğrencisiydim.
Kitap, ismiyle bir şekilde bende yer etti ama zihnimde ne karakterleri ne de detayları
kaldı. İlkokul öğretmenimin, ‘Okuyun; kitap bugün olmasa bile bir gün mutlaka gelir,
sizi bulur,’ öğüdü, aradan geçen yaklaşık kırk yıldan sonra 7 Şubat 2026 Cumartesi
günü beni buldu.
 Zürih Volkshaus’ta, Erdal Erzincan ve Kayhan Kalhor üstatların
yıllardır sürdürdüğü ikili performansı nihayet canlı izleme fırsatı bulunca kendi
kendime, ‘Jules Verne’in kitabı meğer bugün içinmiş,’ dedim. Erdal Hoca’nın, tam
ve kesintisiz bir buçuk saat süren konser boyunca bağdaşını hiç bozmaması ve tabiricaizse
üç gün üç gece tek bağdaşla hikâye anlatan dengbejler misali biz dinleyicileri mest
etmesi karşısında; konserin sonuna doğru içimden hayranlıkla şu sözler geçti: ‘Tek
bağdaşla devriâlem…’

Yılını tam hatırlamıyorum; yer, ODTÜ Birinci Yurt. Arkadaşlarla odada otururken 
içeriye makine bölümünden bir tanıdık girdi ve büyük bir heyecanla, ‘Öyle birini
buldum ki tam bana göre! Herkes tezene kullandığını sanıyor ama öyle değil; elle
çalıyor, inanılmaz bir şey bu!’ dedi ve bir an duruldu. Bize baktı. Gözlerindeki
ferin hafifçe solduğunu gördüm; belli ki heyecanına beklediği karşılığı verememiştik.‘
Erdal Erzincan,’ dedi son bir umutla. Hemen atıldım: ‘Arif Sağ’ın öğrencisi, biliyorum.’
Ama yıllar sonra itiraf etmeliyim ki Erdal Hocanın, arkadaşımın bahsettiği ‘elle
çalma’, yani şelpe tekniğini kullandığından haberim yoktu. Evet, benim kuşağım şelpe
tekniğini Erdal Erzincan ile gördü, onunla öğrendi.

Kadim bir gelenektir; dervişler, dedeler, âşıklar ve ozanlar ekseriyetle sazı şelpe
tekniğiyle, yani parmak vurarak çalarlar.

Erdal Hoca ve kuşağı; bir önceki dönemin ustalarından devraldıkları deyişleri, türküleri
ve klamları —haddimi aşmak istemem ama— yeni bir çağa taşıyabildi diye düşünüyorum.
Tarihin bu tekin olmayan döneminden alınlarının akıyla çıkıyor; çeşitli coğrafyaların,
toplulukların ve kültürlerin ezgilerini 21. yüzyılın diline tercüme etmeye devam
ediyorlar. Kendi adıma onlara müteşekkirim. Neyse, bu uzun bir mesele; şimdilik 
burada nokta koyuyor ve güne dönüyorum.

Erdal Hocanın tüm çalışmalarını ve performanslarını, özellikle internet devriminin
sunduğu olanaklarla mümkün mertebe takip ettim. Tüm albümlerini, teklilerini, hatta
ortak çalışmalarının tamamını dinlemişimdir. Bunlar arasında, Kayhan Kalhor ile 
sergiledikleri performansların bende apayrı bir yeri var. Yazımına 2010 yılında 
başladığım ve ancak on üç yılda tamamlayabildiğim —henüz yayımlanmamış olan— ilk
edebi çalışmamın iskeletini oluştururken bana muazzam bir ilham ve enerji kaynağı
oldular.

O zamanlar MP3 ve MP4 çalarlar vardı. Kulaklığımı takar, saatlerce yürür, üstatların
çeşitli konser kayıtlarını dinler; eve döndüğümde ise yol boyunca içimde biriken
dizeleri klavyeye aktarırdım. Tabii aradan yıllar geçti; repertuvarlarını hayli 
değiştirmişler. Zürih’te çaldıkları melodilerin hiçbiri o dönem dinlediklerimden
değildi, ta ki…

Konser bitip bizi selamladıklarında içimde ufak bir boşluk kalmıştı. Fakat şunu,
cümlelerime kıymet veren herkese gönül rahatlığıyla tavsiye etmek isterim: Lütfen
bir fırsat yaratın ve bu üstatların sahnesine dünya gözü-gönlüyle konuk olun. Kendinizi
insana, doğaya, evrene, canlı cansız tüm nesnelere sevgi ve hayranlık duyan bir 
duygu fırtınasının tam ortasında bulacaksınız…

‘Ta ki’yi unutmadım, tamamlayacağım; ama öncesinde bir övgü de seyirciye gelsin.
Gerçekten çok kaliteli bir dinleyici kitlesi vardı. O sahnede Dream Theater’dan 
BGST’ye kadar pek çok konser izledim fakat sahne ile seyircinin bu denli yekvücut
olduğu bir başka performansa daha önce denk gelmedim.

Dakikalarca üstatları alkışladık. Her iki taraf için de sonuna kadar hak edilmiş
bir alkıştı bu… Sahneye yeniden teşrif ettiler ve ben nihayet on üç yıl önceye gittim…

_“Mevlam birçok dert vermiş,__
 
Beraber derman vermiş.”

İşte her şey tam olmuştu …

Üstatları hürmetle, sevgiyle ve hayranlıkla tekrar selamlıyorum…
  Aşk ile …

**Hasan Sever
 Zürih, 12 Şubat 2026
