{"id":3196,"date":"2022-09-09T07:00:20","date_gmt":"2022-09-09T05:00:20","guid":{"rendered":"https:\/\/hasansever.org\/?p=3196"},"modified":"2022-09-09T21:52:27","modified_gmt":"2022-09-09T19:52:27","slug":"esaret-ozgurluk-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/2022\/09\/09\/esaret-ozgurluk-2\/","title":{"rendered":"Esaret (\u00d6zg\u00fcrl\u00fck-2)"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">\u00d6zg\u00fcrl\u00fck esaretle ayn\u0131 madalyonu mu payla\u015f\u0131r? Havaya at\u0131lan bir para, \u00f6zg\u00fcr gelmezse esaret mi gelmi\u015f olur? Her iki soruya da net bir yan\u0131t\u0131m yok. Yaln\u0131z, bildi\u011fim bir \u015fey var; bu i\u015fin, yani \u00f6zg\u00fcrl\u00fck-esaret se\u00e7iminin, kumar\u0131 olmaz. \u201cBall\u0131\u201d zenginlik olur, \u201cdeliksiz\u201d \u00fc\u00e7 say\u0131 at\u0131l\u0131r ama \u201chaybeden\u201d \u00f6zg\u00fcrl\u00fck olmaz; en az\u0131ndan \u015fimdiye kadar olmad\u0131.<\/span><\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">ABD\u2019nin 123 milyar dolarl\u0131k ihracat\u0131 ABD\u2019nin \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011fi m\u00fcd\u00fcr? ABD\u2019den\u00a0 123 milyar dolarl\u0131k silah sat\u0131n almak K\u00f6rfez \u00dclkeleri\u2019nin esaretine mi delalettir? Bu i\u015fte, \u00e7ifte \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ya da t\u00fcmden esaret var olamaz m\u0131? Veya \u015f\u00f6yle sormu\u015f olay\u0131m: Her \u015fey, \u00f6n\u00fcnde sonunda y\u00fczde elli midir?<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">[Pe\u015freve pehlivan gerek. Boks ma\u00e7\u0131na ba\u015flamadan \u00f6nce boks\u00f6rler birbirlerinin g\u00f6z\u00fcne bakar ya; i\u015fte ma\u00e7\u0131n orada neticelendi\u011fi s\u00f6ylenir. Yani gerisi biz vah\u015filer i\u00e7in d\u00fczenlenmi\u015f bir g\u00f6steridir; h\u00fckm\u00fc yoktur. \u00d6yle ya g\u00f6z g\u00f6ze kavgadan daha b\u00fcy\u00fck kavga m\u0131 olur? Yaln\u0131z yaz\u0131daki pe\u015frevin, kavgadaki pe\u015frevden fark\u0131, okurun de\u011fil yazar\u0131n eksikli\u011fine i\u015faret etmesidir. Derim ki, dolay\u0131s\u0131yla, gerisini de okuyun.]<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">Avrupa\u2019da Almanca yay\u0131n yapan televizyon kanallar\u0131n\u0131n iki ana belgesel konusu var. Birincisi, kadim ve her daim, \u0130kinci Cihan Harbi ve onun \u00f6zelinde Hitler. \u0130kincisi, K\u00f6rfez \u00fclkeleri. Peki, k\u00f6rfez \u00fclkelerinin belgesellere konu olacak ne t\u00fcr maharetleri var? Yan\u0131t basit: Para!<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">D\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck kilisesinin hangi \u00fclkede oldu\u011funu biliyor musunuz?<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">Daha temele inelim, ni\u00e7in \u201cen\u201d \u201cb\u00fcy\u00fck\u201d \u201cy\u00fcksek\u201d olmak istenir? Bu, neyin g\u00f6stergesidir. Mesela Pakistan\u2019\u0131n ba\u015fkenti \u0130slamabad\u2019taki Kral Faysal Cami, 5 bin metrekarelik alan\u0131 ve 70 bin ki\u015filik kapasitesiyle, d\u00fcnyan\u0131n, Guinness taraf\u0131ndan tescil edilmi\u015f, en b\u00fcy\u00fck camisi olmakla bize nas\u0131l bir Pakistan portresi \u00e7izer? Tarihinin en b\u00fcy\u00fck sel felaktini ya\u015fayan Pakistan\u2019\u0131 \u201csa\u011flama almak\u201d i\u00e7in bu camiden ka\u00e7 tane yapmak gerekir? Hadi bir \u201cgomunistlik\u201d yap\u0131p soruyu me\u015frebime uygun soray\u0131m. Pakistan\u2019\u0131 bu t\u00fcr \u201cmuhtemel\u201d felaketlerden kurtarmak i\u00e7in ka\u00e7 tane Kral Faysal&#8217;dan vazge\u00e7mek gerekir?\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">Biliyorum, \u00e7ok \u201cruhsuz\u201d olmakla itham edilmenin s\u0131n\u0131r\u0131nda geziniyorum. Pakistan\u2019\u0131 vuran \u201cfelaketle\u201d ilgili her g\u00f6r\u00fcnt\u00fc, bende \u015fu tepkiye sebep oldu: \u201cAtom bombas\u0131n\u0131 sat! Sat o bombay\u0131! Hem \u015fu s\u0131ra al\u0131c\u0131s\u0131 da \u00e7ok, y\u00fcksek fiyattan gider ve sen bu parayla \u201cinsan gibi\u201d bir \u00fclke kurars\u0131n. G\u00f6rd\u00fcn, o bomba seni sudan ve sudan \u00f6l\u00fcmlerden kurtaramad\u0131. Bundan daha b\u00fcy\u00fck felaket olmaz ve \u201cb\u00fcy\u00fck felaket\u201d i\u00e7in saklad\u0131\u011f\u0131n o bomba bir b.ka yaramad\u0131. Ne dersin? Var m\u0131 b\u00f6yle bir niyetin?\u201d<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">[A\u00e7\u0131kta kalm\u0131\u015f bir yaraya sineklerin \u00fc\u015f\u00fc\u015fmesiyle, \u201cfelaket\u201d veya sava\u015f b\u00f6lgelerine, ad\u0131, \u201ck\u0131z\u0131l\u201d ile ba\u015flay\u0131p \u201cha\u00e7\u201d veya \u201cay\u201d ile biten kurumlar\u0131n veya onlar\u0131n alt dallar\u0131n\u0131 olu\u015fturan \u201cyard\u0131m\u201d organizasyonlar\u0131n\u0131n \u00fc\u015f\u00fc\u015fmesi ne kadar bir birine benziyor. Bir yaray\u0131 pansuman etmekle \u201cmaktul\u00fcn ruhunu teslim almak\u201d ve \u201ckatili beraat ettirmek\u201d ayn\u0131 mahkemede, ayn\u0131 salonda ve ayn\u0131 celsede ne kadar \u201cmuhte\u015fem\u201d ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor.]<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">K\u00f6rfeze geliyorum. Ciddi bir ara\u015ft\u0131rma yapm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131m yok. Ekrandan ekran\u0131ma d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin bir yorumunu yapmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m. Anlayabildi\u011fim kadar\u0131yla tezgah, Hollanda, \u0130ngiltere ve Almanya ayaklar\u0131na sahip. M\u00fchendislik, m\u00fcteahhitlik ve finans \u00fc\u00e7geninde d\u00f6nen bu \u00e7ark i\u00e7in evvela sonradan g\u00f6rme bir \u201c\u015feyh\u201d bulman\u0131z gerekiyor. Ve yine g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin g\u00f6stermedi\u011finden anlad\u0131\u011f\u0131m kadar\u0131yla bundan o co\u011frafyada \u00e7ok var. \u00c7\u00f6l\u00fcn ortas\u0131na bina dikmek ya da denizin g\u00f6be\u011fine ada kondurmak fantezisiyle yan\u0131p tutu\u015fan bu \u015feyhler, Avrupal\u0131 \u015firketler taraf\u0131ndan kolayca avlan\u0131p, bina temellerine har\u00e7 yap\u0131l\u0131yorlar. Ve Avrupal\u0131 firmalar i\u00e7in bu bulunmaz nimet demek oluyor. Nas\u0131l m\u0131? Bir m\u00fchendis i\u00e7in kendini \u201cs\u0131n\u0131rs\u0131z\u201d test etme alan\u0131, bir m\u00fchendislik firmas\u0131 i\u00e7in \u201ckontrols\u00fcz\u201d proje mekan\u0131 ve bir m\u00fcteahhit i\u00e7in ucuz i\u015f cenneti&#8230;<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">[Bir zamanlar T\u00fcrkiye sosyetesi \u201cmoda\u201d oldu\u011fu \u00fczere, \u015feyhlerin fantezi d\u00fcnyas\u0131na (\u015eeyhland) tatile gidiyordu. \u015eimdilerde durum nas\u0131l bilmiyorum. Giden m\u00fcsl\u00fcman, gidilen m\u00fcsl\u00fcman, vaziyet israf&#8230; Sonra o moda, yan\u0131lm\u0131yorsam, umre seferlerine ba\u015flad\u0131. A\u00e7\u0131k gidip kapal\u0131 geliyorlard\u0131. (Kapanan bir kad\u0131n, k\u00f6le ruhumuzun tekrar dirilmesidir. Lanet olas\u0131 o ruh ka\u00e7 can ta\u015f\u0131yor acaba? Devlet gibi, hi\u00e7bir yerde ve her yerde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Bundan ka\u00e7 numaral\u0131 gen sorumluysa bulup bedenden atmal\u0131 insan. Ve derim ki bilim, bir insanl\u0131k yap\u0131p, evvela o geni bulmal\u0131. Bulmal\u0131, \u00e7\u00f6zmeli ve de\u011fi\u015ftirmeli.) \u015eeyhlerin memleketinde kapanmalar\u0131na ilham veren ne bulduklar\u0131n\u0131 bilmemekle birlikte, alt\u0131na bat\u0131r\u0131lm\u0131\u015f otel odalar\u0131nda \u201cimana\u201d geldiklerini s\u00f6yl\u00fcyorlard\u0131. Alt\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde imana gelmenin m\u00fcsl\u00fcmanl\u0131kta \u201c\u015fart\u201d olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyorum zira s\u00f6ylenen, bir tek Allah&#8217;\u0131n \u00f6n\u00fcnde secdeye varman\u0131n makbul say\u0131ld\u0131\u011f\u0131d\u0131r.]\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">Bir insan\u0131n evini, mahallesini, \u015fehrini, \u00fclkesini ve d\u00fcnyay\u0131 g\u00fczelle\u015ftirme \u00e7abas\u0131na laf edecek de\u011filim. Bu i\u015fin, yani \u201cen b\u00fcy\u00fck\u201d olma i\u015finin ev, mahalle ve \u015fehirle ilgili olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 en az\u0131ndan bu binalara yap\u0131lan harcamalardan anlamak m\u00fcmk\u00fcn. Geriye ne kal\u0131yor? Soka\u011f\u0131nda dilencinin oldu\u011fu bir otelin musluklar\u0131 alt\u0131n kaplamaysa bunu nas\u0131l a\u00e7\u0131klayaca\u011f\u0131z? D\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck burcunu diken \u015feyhin, \u00e7ad\u0131rda dilek\u00e7e kabul etmesini nas\u0131l yorumlayaca\u011f\u0131z? \u201cBu\u201d diyordu \u015fey \u201cAtalar\u0131mdan kalma bir gelenek ve biz Araplar geleneklerimize \u00e7ok ba\u011fl\u0131y\u0131z\u201d Gelene\u011fin foto\u011fraf\u0131n\u0131 \u00e7ekiyorum: Kurulmu\u015f devasa bir bir \u00e7ad\u0131r, \u00e7ad\u0131r\u0131n kabul odas\u0131na serilmi\u015f hal\u0131lar, o hal\u0131lar\u0131n en g\u00f6z nuru olan\u0131n\u0131n \u00fczerine ba\u011fda\u015f kurmu\u015f bir \u015feyh ve fukaral\u0131\u011f\u0131n, eme\u011finden edilmi\u015fli\u011fin vesikalar\u0131 gibi s\u0131raya girmi\u015f bir s\u00fcr\u00fc insan. Gelenek bu oluyor. Dilenmenin gelene\u011fi! \u0130nsan\u0131 insan oldu\u011fundan utand\u0131ran bir \u00e7aresizli\u011fin gelene\u011fi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">[Turistler i\u00e7in in\u015fa edilecek bir \u00fclkenin, m\u00fcsaadenizle, \u00fclkeden say\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc turistin kendisi zaten sabun k\u00f6p\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Tamam, ge\u00e7ici s\u00fcreli\u011fine, hayata \u201cnerede ak\u015fam orada sabah\u201d \u015feklinde tak\u0131l\u0131nabilir ama bir hayat b\u00f6yle ya\u015fan\u0131r m\u0131? Bir \u00fclke, bir \u015feyhin fantezi alan\u0131 olmaktan \u00e7ok daha \u00f6te bir anlama sahiptir. Bin1 gece masallar\u0131, acaba diyorum, b\u00f6yle bir salakl\u0131\u011f\u0131n art\u0131\u011f\u0131 m\u0131? E\u011fer \u00f6yle de\u011filse, cahilli\u011fimi ba\u011f\u0131\u015flay\u0131n&#8230;]<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">\u0130\u015fte o gelenek, ABD\u2019den 123 milyar dolarl\u0131k silah sat\u0131n al\u0131nca akl\u0131ma geldi. Bu silahlar kime kar\u015f\u0131 al\u0131nd\u0131? Sak\u0131n s\u0131raya girmi\u015f o \u201cfukaralar\u0131n\u201d korkusundan olmas\u0131n! Ve bir soru daha: Araplar\u0131n, \u015feyh \u00e7ad\u0131r\u0131 \u00f6n\u00fcnde s\u0131raya girmekten ba\u015fka gelenekleri yok mu? Hani biraz arasak, \u00e7\u00f6l\u00fcn kumlar\u0131na g\u00f6m\u00fcl\u00fc halde, k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131, kumun k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndan alm\u0131\u015f bir \u00f6fke bulamaz m\u0131y\u0131z?<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-weight: 400;\">Bulsak ne iyi olur!<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>Hasan Sever<\/b><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>Z\u00fcrih, 23 Eyl\u00fcl 2010<\/b><\/p>\n<hr \/>\n<p><a href=\"https:\/\/hasansever.org\/2022\/09\/02\/ozgurluk\/\">\u00d6zg\u00fcrl\u00fck 1<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d6zg\u00fcrl\u00fck esaretle ayn\u0131 madalyonu mu payla\u015f\u0131r? Havaya at\u0131lan bir para, \u00f6zg\u00fcr gelmezse esaret mi gelmi\u015f olur? Her iki [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3222,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"jetpack_seo_schema_type":"","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[186,338,5],"tags":[1931,1927,1929,1933,1935,1812],"class_list":["post-3196","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-deneme","category-siyaset","category-yazilar","tag-abd","tag-arap-seyhi","tag-cadir","tag-ozgurluk","tag-seyhland","tag-silah-tuccari"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pcbKCK-Py","jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/hasansever.org\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/Arap-Cadiri.jpg?fit=469%2C235&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3196","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3196"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3196\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3227,"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3196\/revisions\/3227"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3222"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3196"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3196"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hasansever.org\/tr_TR\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3196"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}